Zbieranie monet

Zbieranie monet

Zbieranie monet dla wielu osób zajmujących się naukowo archeologią, historią, czy też samą numizmatyką, sądzi, że jest niemal tak stare jak sama moneta. Te cenne obiekty były już gromadzone, od czasu wynalezienia monety jako środka ułatwiającego wymianę towarów i usług. Niemal od samego początku wkładano bardzo wiele wysiłku w ich produkcję poprzez zaangażowanie najlepszych artystów i rzemieślników, co z kolei wpłynęło na fakt, że monety bardzo szybko stały się doceniane nie tylko ze względu na ich rzeczywistą wartość pieniężną, ale również przez wzgląd na walory estetyczne.

Do kolekcjonowania monet odnosi się już w okresie 11 wieku, bizantyjski uczony Michał Psellos (1018-1078), od którego dowiadujemy się, że Cesarzowa Teodora, była zagorzałą kolekcjonerką dawnych złotych monet, zwłaszcza perskich i miała ciężkie kufry wykonane z brązu do przechowywania tej kolekcji. Przez długi czas powyższa wzmianka pozostaje jedyną o zbieraniu monet do której udało nam się dotrzeć na podstawie posiadanej literatury. W okresie średniowiecza z kolei, można zaobserwować dalsze umacnianie się monet antycznych jako miniaturowych dzieł sztuki. W owym okresie bardzo często znajdowały one zastosowanie w jubilerstwie i do dekoracji ważnych artefaktów religijnych, takich jak relikwiarze lub ozdobne okładki książek. Wreszcie docieramy do wieku renesansu, który przynosi nam systematyczne zainteresowanie monetą jako źródłem historycznym. Wybitni uczeni jak Francesco Petrarca zaczęli używać monet, aby uzupełniać swoją wiedzę z klasycznej historii pochodzącej z badania rękopisów. Więc starożytne monety stały się przedmiotem badań i zaczęto je zbierać ze względu na wyżej już wspominane wartości, historyczną i estetyczną. Od połowy 15 wieku pojawiają się pierwsze spisane, duże zbiory numizmatyczne, zazwyczaj należące do ważnych książęcych rodzin, takich jak Medyceusze lub Habsburgowie. Wkrótce potem w całej Europie zaczęły powstawać pierwsze kolekcje numizmatyczne, początkowo własnych monet krajowych, ale z czasem uzupełniane także monetami zagranicznymi i starożytnymi. Jeden z pierwszych niemieckich numizmatyków Hubert Goltzius, podczas podróży po Europie Zachodniej, między 1556 r., a 1560 r., naliczył wówczas prawie 950 gabinetów numizmatycznych.

Jednoczesne gromadzenie i badanie monet stały się jednym z głównych działań szybko rozwijającej się dziedziny filologii klasycznej. Od najdawniejszych czasów, aż do 19 wieku prawie każda drukowana książka na temat historii starożytnej i tematów pokrewnych zawierała ilustracje przedstawiające monety antyczne. To zaś zwiększało ogólną popularność monet.

Duże i słynne zbiory były na przykład utworzone przez szwedzką królową Krystynę lub Elżbietę Charlottę z Palatynatu, żonę księcia Orleanu i szwagierkę Ludwika XIV. Powstanie klasy średniej pod koniec 18 i na początku 19 wieku prowadzi do naprawdę ogromnej ekspansji prywatnego kolekcjonerstwa. Coraz więcej „zwykłych” ludzi zaczyna budować swoje własne kolekcje monet.

W 19 wieku dzięki aktywnej pomocy prywatnych kolekcjonerów i przekazywaniu swoich kolekcji w formie darowizn, wiele publicznych gabinetów numizmatycznych, wzbogaciło swoje kolekcje. W całej Europie rozkwitały domy aukcyjne i mniejsze przedsiębiorstwa, które prowadziły sprzedaż numizmatów.

Dziś prywatne zbieranie monet i medali jest powszechne wśród ludzi wszystkich krajów i z wszystkich dziedzin życia. Możliwe kryteria budowania kolekcji są wielorakie jak sama ilość różnego rodzaju monet. Klasyczne greckie i rzymskie monety, gotyckie złote monety średniowiecznej Europy, medale okresu renesansu i baroku, są cenione głównie ze względu na walory estetyczne. Pod tym względem kolekcjoner monet to podgatunek kolekcjonera sztuki i można go również uznać za konesera. Monety mogą być również zbierane w ramach aspektu historycznego i w tym przypadku kolekcjoner zbiera monety jak dokumenty dotyczące historii danego okresu, czy miejsca. Od najdawniejszych czasów monety nie były wykorzystywane tylko i wyłącznie jako środek płatniczy, ale także do przekazania wszelkiego rodzaju informacji politycznych, które można odczytać za pomocą ukazanych symboli i portretów władców. Dzięki temu można tworzyć dokumentację konkretnych kwestii politycznych, takich jak wojny i zawierane przymierza, zmiany rządu, wygląd i stan budynków, relacje rodzinne, itd. Czasami monety są nawet najważniejszym, jeśli nie jedynym dostępnym źródłem informacji na temat pewnych faktów, wydarzeń i sytuacji z przeszłości. Zgodnie z tym aspektem kolekcjoner badając swoją kolekcję, po części staje się też historykiem i często prowadzi badania daleko wykraczające poza jego dotychczasową wiedzę, czy zainteresowania. I ostatni, nie mniej ważny jest jeszcze lokalny lub regionalny aspekt, w którym kolekcjoner zbiera monety i medale danego kraju lub konkretnego miasta, zazwyczaj, ale niekoniecznie swojego rodzinnego. Zbieranie monet daje bardzo dużo radości, ale wymusza też poszerzanie swojej własnej wiedzy, co każdy prawdziwy kolekcjoner czyni z niebywałą pasją. Monety są jednymi z nielicznych obiektów o tak dużej wartości historycznej i artystycznej, które są dostępne w przystępnych cenach dla osób prywatnych. Na koniec siedem cytatów z „Przewodnika zacnego kolekcjonera według Franciszka Starowieyskiego”:

– „Mnie nie stać na to, żeby kupować rzeczy z tych drogich, for investment, ale istnieją zawsze możliwości nabycia czegoś wyjątkowo rzadkiego i pięknego, a w ogóle niedocenionego.”

– „Rada podstawowa dla początkujących zbieraczy (…) brzmieć powinna: nie kupuj gówna, a rada praktyczna: naucz się, co jest gównem, a co nim nie jest.”

– „Zbieractwo to jedyna z dziedzin, w której za każdym rogiem czeka przygoda. (…) Kto nie jest uwrażliwiony na przygodę, nie powinien zajmować się kolekcjonerstwem.”

– „Rzadkość i wartość monet bywa złudna. Istnieje oto moneta starożytna w jednym egzemplarzu, unikat. Na aukcji uzyskuje bardzo wysoką cenę. I nagle gdzieś na świecie wykopią spod fundamentów woreczek podobnych. Przy 20 cena jest w stanie spaść nawet dziesięciokrotnie.”

– „Warto zainwestować w dobre oświetlenie, wygodnie zasiąść w fotelach z przyjaciółmi, wziąć lupy, koniaczek i sobie pooglądać.”

– „Żyłem w czasach, kiedy kolekcje miały nie tylko dużą wartość pamiątkową, lecz także artystyczną. Od przedmiotów sentymentalnych zaczynają się nieraz wielkie, poważne zbiory.”

Ostatni cytat, ku przestrodze… i miejmy nadzieję, że kogoś powstrzyma.

– „Niektórzy szorują monety. Patyna im przeszkadza. To największa głupota! (…) Są ludzie, którzy stali się maniakami pucowania. To najwięksi wrogowie zbieraczy.”

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *


Siedziba


ul. Wałbrzyska 15a/11
52-314 Wrocław
kontakt@numismatiqa.com

Newsletter


Bądź na bieżąco, zapisz się do naszego newslettera.